Spis treści
Prowadzenie firmy może będzie łatwiejsze, jeśli udadzą sią plany dr. Adama Bodnara wybranego na Rzecznika Praw Obywatelskich. RPO zapowiada, że będzie walczył o to by prawa przedsiębiorców nie były łamane.
Prawa przedsiębiorców są w Polsce łamane. Bezpodstawne oskarżenia zdarzały się w przeszłości i zdarzają się nadal. Ofiarami niesłusznych oskarżeń padają nie tylko duże firmy zatrudniające prawników, ale też jednoosobowe. Oskarżenie, a tym bardziej niesłuszny areszt dla właściciela czy szefa nawet dużej firmy odbija się poważnie na jej pozycji rynkowej i na pracownikach.
Prowadzenie firmy – odszkodowania za niesłuszne oskarżenia
W Polsce nie ma konkretnej regulacji pozwalającej na skuteczne żądanie od państwa odszkodowania za niesłuszne oskarżenie. Można się starać tylko o odszkodowanie za niesłuszny areszt – mówi „Pulsowi Biznesu”[1] dr Adam Bodnar. Niesłusznie oskarżona osoba długie lata czeka na ostateczne oczyszczenie przez sąd. Tymczasem nieudolna prokuratura nie odpowiada w żaden sposób za oskarżenie. Teoretycznie, jak mówi Bodnar, niesłusznie oskarżony może wystąpić na drodze cywilnej przeciwko konkretnemu prokuratorowi. W praktyce wskazanie go jest niemożliwe, bo prokuratorzy przekazują sobie sprawy, zastępują się i jest jeszcze nadzór służbowy. Adam Bodnar chce by prokuratura, jako całość odpowiadała za niesłuszne oskarżenia. Ponieważ RPO nie ma inicjatywy ustawodawczej złoży wniosek generalny do Ministerstwa Sprawiedliwości.
Prowadzenie firmy – przewlekłość postępowań sądowych
Adam Bodnar uważa, że prowadzenie firmy jest też utrudnione przez fakt, że postępowania sądowe ciągną się latami. Co prawda jest ustawa o skardze na przewlekłość postępowania, ale w praktyce ona nie działa. Nowy RPO chciałby ustawę zmienić tak, by sprawdzała się w praktyce, czyli żeby skargi działały.
Wreszcie sprawa kosztów sądowych. Wielu małych przedsiębiorców nie stać na wytaczanie procesów cywilnych ze względu na koszty sądowe. Sądy często nie chcą zwalniać przedsiębiorców z kosztów, bo wychodzą z założenia, że prowadzenie firmy jest obarczone ryzykiem procesów i w związku z tym przedsiębiorca powinien mieć na to pieniądze. To ogranicza prawo do sądu. Było już w tej sprawie kilka orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka – mówi Adam Bodnar.
Problem jest tym większy, że nawet, jeśli przedsiębiorca uzyska przed ETPC orzeczenie, że jego prawa zostały naruszone przez nieprzyznanie zwolnienia z kosztów nie ma w Polsce możliwości wznowienia postępowania w tej sprawie.
Dr. Adam Bodnar został wybrany na funkcję Rzecznika Praw Obywatelskich w lipcu br. Jest prawnikiem, nauczycielem akademickim, działaczem praw człowieka, wiceprezesem Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka.
